Nguyên Lý Nguồn Xung Máy Giặt Toshiba Inverter

      Tại bài viết trước tôi đã nói sơ qua về các bộ phận chính trên bo mạch máy giặt Toshiba Inverter, để bắt đầu chuỗi bài hướng dẫn sửa chữa bo mạch máy giặt toshiba inverter, tại bài viết này, chúng ta cùng đi tìm hiểu nguyên lý của khối nguồn xung trên máy giặt Toshiba Inverter.

     1. Sơ đồ nguyên lý khối nguồn xung trên máy giặt Toshiba inverter

so-do-khoi-nguon-xung-tren-may-giat-toshiba-inverter

Sơ đồ nguyên lý khối nguồn máy giặt toshiba inverter

      Phía trên là sơ đồ nguyên lý của khối nguồn xung, chúng ta sẽ dựa vào sơ đồ này để phân tích các thành phần của khối nguồn như sau:

      Từ cuộn AC đi vào, nhánh bên trên đi qua cuộn lọc nhiễu cao tần, sau đó qua cuộn ReACTOR thông qua zắc cắm 2 chân. Rồi đi vào cầu đi ốt DB1 (phía trên có tản nhiệt). Nhánh bên dưới đi qua Rơ le RY1. Tại đây có một công tắc POWER ON để cho chúng ta bật nguồn. Tiếp tục với nhanh bên trên, sau khi đi qua cầu đi ốt và được lọc bởi tụ C5 và C6 chúng ta thu được nguồn 300VDC, và nguồn này sẽ cấp cho hai khối nguồn xung: Nguồn xung tạo ra điện áp 15V (bao gồm cuộn dây to, IC 8 chân, phôtô quang, tụ lọc đầu ra) và nguồn xung tạo ra điện áp 5V (bao gồm một con IC, một photo quang, 1 cuộn dây nhỏ và tụ điện).

      Từ nguồn 300V đi qua cầu chì FS2 để cấp điện cho IC công suất điều khiển động cơ. Ngoài ra, phía bên trái dưới cùng của sơ đồ trên là mạch điều khiển tắt máy. Nếu như máy đang chạy mà chúng ta bấm vào nút OFF thì nó sẽ tác động vào mạch này để cho nó chạy chương trình tắt máy.

     2. Phân tích hoạt động khối nguồn xung trên máy Toshiba

      Khi cắm điện, thì nguồn AC220V đi qua cuộn lọc nhiễu, nhánh trên đi qua cuộn ReACTOR, cuồn ReACTOR có tác dụng là để giữ lại các xung cao tần do quá trình hoạt động mà IC công suất sinh ra. Nhánh dưới thì nguồn AC chờ ở chân Rơ le RY1 và đồng là cũng là chân công tắc POWER ON. Vào lúc này chưa xuất hiện điện áp 300VDC sau cầu đi ốt do RY1 hở mạch.

      Khi chúng ta bấm công tắc POWER ON thì nguồn đi qua công tắc và chỉnh lưu qua cầu DB1, được lọc trên tụ C5 và C6 để cho chúng ta 300VDC. Điện áp 300VDC này cấp đồng thời cho 2 nguồn xung và IC công suất điều khiển động cơ. Hai nguồn xung trên máy toshiba inverter này sẽ hoạt động và cho ra 15V và 5V. Điện áp 15V này sẽ cấp cho IC công suất 1 đường và cho các rơ le, IC khuếch đại đảo. Còn điện áp 5V cấp cho vi xử lý (kết hợp với thạch anh dao động và chân RESET) hoạt động, sau đó vi xử lý ra lệnh để mở các đèn Q7 và Q8 để đóng rơ le RY1. Và như vậy là sau khi chúng ta bật công tắc POWER ON khoảng 1 đến 2 giây, chúng ta sẽ nghe thấy rơ le RY1 đóng, sau khi ta nhả tay ra thì rơ le RY1 sẽ thay thế cho công tắc POWER ON.

     3. Quá trình hoạt động khi ta bật máy

      Sau khi nguồn 300VDC xuất hiện và đi vào nguồn xung để tạo ra điện áp 15V và 5V. 5V cấp cho vi xử lý hoạt động, tuy nhiên, ban đầu vi xử lý đưa ra tín hiệu lệnh 0V tại chân nối với đèn Q9 và điện trở R52. Đèn Q9 là đèn số thuận, vì thế mà khi có tín hiệu 0V, thì đèn Q9 sẽ được mở, khi Q9 mở thì sẽ đưa 5V qua điện trở R59 làm cho đèn Q8 được mở.

      Tương tự ở chân kết nối với điện trở R52, khi có lệnh 0V tại chân vi xử lý này thì sẽ điều khiển cho đèn Q6 dẫn (là đèn thuận) thì dòng điện đi qua BE và đi qua 2 con điện trở R51 và R52. Q6 dẫn thì sẽ đưa điện áp 5V đi qua điện trở R54 và R56 để mở đèn Q7.

      Khi cả Q7 và Q8 cùng dẫn, thì dòng điện sẽ đi từ 15V qua rơ le, qua Q7 và Q8 xuống mass để hút rơ le. Như vậy đây là quá trình bật máy.

     4. Quá trình hoạt động khi ta tắt máy

      Khi ta bấm nút OFF thì tại vị trí đèn Q6, điện áp tại điện trở R51 sẽ được nâng lên 5V bằng với cực B của đèn Q6. Vì thế mà đèn Q6 sẽ tắt. Đồng thời 5V sẽ được báo về chân vi xử lý kết nối với điện trở R52 để vi xử lý biết và chạy chương trình tắt máy. Khi đèn Q6 tắt, thì đèn Q7 cũng tắt và lúc này RY1 sẽ được nhả ra.

      Tuy nhiên, để cho rơ le RY1 nhả ra muộn hơn khoảng 1 đến 2 giây sau khi ta bấm nút OFF thì mạch sử dụng một tụ điện C40. Mục đích của việc làm trễ này là để cho vi xử lý có đủ thời gian cất giữ các chương trình bên trong (như chương trình tắt máy giặt toshiba). Thì khi đèn Q6 bị tắt, để duy trì đèn Q7 dẫn thêm 1 đến 2 giây nữa thì điện áp trong tụ C40 sẽ duy trì đèn Q7 dẫn trong khoảng thời gian ngắn này. Trong thời gian này vi xử lý sẽ chạy chương trình tắt máy để cho máy toshiba không bị tắt nguồn đột ngột.

     5. Nguyên lý hoạt động của nguồn xung hạ áp 5V

      Khi có 300VDC đi vào đi ốt D35, rồi đi vào chân D của IC MIP384. Nguồn điện đi vào chân D thì IC này sẽ hoạt động và tạo ra xung điện ở chân 2, 3, 7 (chân GND). Chúng ta sẽ thu được một xung điện (xung vuông) có độ rộng tương đối hẹp và có biên độ khoảng 300V. Xung điện này sẽ được cho đi qua cuộn dây L1 và phía sau cuộn dây ta sẽ thu được xung răng cưa. Xung răng cưa này sẽ được tụ C9 lọc thành điện áp 1 chiều bằng phẳng 5V. Mức điện áp ra này sẽ phụ thuộc vào độ rộng của xung. Đối với khối nguồn hạ áp 5V trên máy giặt toshiba inverter này thì độ rộng của xung vuông rất là hẹp.

     Khi có cuộn dây L1 tham gia vào việc biến đổi xung vuông thành xung răng cưa thì cuộn dây L1 sẽ sinh ra một loại xung phản ứng ngược, có chiều chống lại xung đi vào, vì vậy mà xung này sẽ xuất hiện xung âm. Xung âm sẽ được đi ốt D33 thoát xuống mass. Điện áp ra 5V sẽ được cho hồi tiếp về chân số 4 của IC nguồn MIP384.

      Giả thiết ban đầu mức điện áp tại chân số 4 của IC MIP384 (chân Fb+) có điện áp là 1V, và điện áp ra ta thu được 5V. Tại chân số 1 và 2 của photo quang thường sẽ giữ lại khoảng 1V. Phía dưới photo quang có đi ốt zener Dz, sụt áp tại Dz sẽ có thể điều chỉnh được. Tại trường hợp này là đi ốt zener sẽ giữ khoảng 4V. Điện áp ra sẽ phụ thuộc vào mức điện áp mà đi ốt zener này giữ lại. Ura = 1V + Udz. Giả sử ta cho điện áp mà Dz giữ là 5V thì điện áp ra sẽ là 6V. Như vậy giá trị điện áp ra sẽ phụ thuộc vào sụt áp trên đi ốt zener Dz.

      Bây giờ ta giả thiết rằng ban đầu chân Fb+ có 1V, và áp ra đang có 5,2V (do lý do tải giảm đi, hoặc nguồn đầu vào tăng mà điện áp ra tăng). Khi áp ra tăng thành 5.2V, đi ốt zener Dz vẫn giữ 4V, thì áp trên chân 1 và 2 của oppo quang tăng lên là 1.2V và đồng thời dòng tại 2 chân này cũng tăng. Dòng tại đây tăng thì làm cho dòng tại chân 3 và 4 của photo quang cũng tăng nhanh, dẫn đến dòng qua chân Fb+ cũng tăng nhanh. Như vậy thì điện áp tại chân Fb+ sẽ giảm xuống.

      Khi điện áp trên Fb+ giảm xuống thì sẽ làm cho tần số hoạt động của IC công suất sẽ giảm xuống. Có 2 phương pháp mà IC này làm việc: một là chúng sẽ giảm tần số hoạt động, hai là chúng sẽ giảm về độ rộng xung. Khi đó điện áp ra sẽ giảm xuống từ 5.2V xuống 5V. Tương tự cho trường hợp điện áp ra mà thấp hơn 5V, chẳng hạn là 4.9V. IC sẽ nhận thấy điện áp tại chân Fb+ tăng lên, và sẽ tăng tần số hoạt động lên, như vậy điện áp sẽ từ 4.9V mà lên 5V để duy trì mức điện áp ổn định. Đó chính là nguyên lý hoạt động của nguồn 5V trên máy gặt toshiba inverter.

     6. Nguyên lý hoạt động của nguồn xung hạ áp 15V

      Bây giờ ta đi phân tích nguyên lý hoạt động của nguồn xung hạ áp 15V. Ở trên máy thì ta thấy hai nguồn hạ áp đều sử dùng cùng một loại IC MIP384. Ta thấy nguồn 15V được thiết kế nguồn 5V giống hệt nhau, không có gì khác. Chỉ có một số điểm khác nhau như sau: Cuộn dây L2 có kích thước to hơn cuộn dây L1 bên phía nguồn 5V, đi ốt zener Dz tại đây được thay bằng loại có thể giữ được điện áp 14V thay vì là 4V như bên nguồn 5V. Như vậy mà điện áp ra sẽ là 15V. Nguyên tắc hoạt động cho việc phản hồi điện áp cũng tương tự như nguồn hạ áp 5V. Tôi sẽ không trình bày lại nữa.

      Như vậy là chúng ta kết thúc việc tìm hiểu nguyên lý hoạt động của nguồn xung trên máy giặt Toshiba Inverter. Tại bài viết sau tôi sẽ trình bày về cách sửa chữa nguồn xung và bệnh không vào điện trên máy giặt toshiba inverter. Mời các bạn đón đọc nhé!

Trân trọng!
Trung Tâm Kỹ Thuật Điện Lạnh Sudiho

Thông tin chi tiết vui lòng liên hệ:

TRUNG TÂM KỸ THUẬT ĐIỆN LẠNH SUDIHO
Đ/c: Số 207 Bùi Xương Trạch, Thanh Xuân, Hà Nội

Hotline: 0904 53 82 83

Bài Viết Liên Quan:

SỬA MÁY GIẶT GIÁ RẺ TẠI HÀ NỘI

Bình luận trên Facebook

Khách Hàng Đánh Giá

 Điểm chất lượng dịch vụ: 4.62/5.0 , dựa trên 458 đánh giá (theo thống kê cập nhật hàng tuần)


 5 star
322
 4 star
107

 3 star
23

 2 star
4

 1 star
2
 Đánh giá chúng tôi 
underline-trung-tam-sudiho